Deel deze pagina

Gemeente Stad Deinze

Wat is een Composer in Residence?

iconfinder_diamond_430094 Uniek in Vlaanderen

iconfinder_083_Music_183211 Componist

iconfinder_xylophone_83118Uitvoerend muzikant

iconfinder_Tilda_Icons_1ed_teacher_3586376 Pedagoog

 

Wat is een Composer in Residence?

De term ‘Composer in residence’ komt uit de klassieke orkestenwereld.
Daar wordt meestal mee bedoeld dat een componist een tijdlang betaald wordt om in ‘residentie’ te gaan (vaak letterlijk te nemen: even verhuizen naar de plek waar het orkest opereert) en ter plekke één of een paar stukken componeert tijdens de afgesproken periode. Die werken worden dan vaak in het betreffend seizoen gecreëerd. Het is een win-winsituatie: de componist krijgt extra publiciteit voor zijn werk, maar plots kleeft er ook een soort urgentie aan de uitvoering van die nieuwe werken die mensen er makkelijker toe brengt een ticketje te kopen.

Een ‘Composer in residence’ in een academie is een première in het deeltijds kunstonderwijs.

Dit heeft als pluspunt dat die ‘taak’ helemaal naar eigen believen kan ingevuld worden.

Het voordeel van een componist te vragen voor zo’n residentie is meervoudig:

  • in een academie waar vooral specialismes aangeleerd worden (gaande van het ambacht van het leren bespelen van een instrument, het bespelen van dit instrument in ensembles, over de kennis der beginselen van de theorie tot een inleiding over het sociaal-cultureel belang van muziek) is het inderdaad een goed idee om iemand door heel die structuur te laten wandelen. Hij moét als het ware al die aspecten bezitten (zonder daarvoor een absolute excellentie erin te hebben) om tot een partituur te komen.

  • een componist is daardoor multi-inzetbaar: hij kan masterclasses of lezingen geven over de specifieke aspecten van het componeren (wat wél zijn specialisme is), maar evengoed mensen duiden wát creëren betekent. Hij heeft wellicht een algemene kennis van het orkestapparaat, maar is een specialist in zijn eigen ontwikkeld idioom. Daardoor kunnen misschien nieuwe horizonten geopend worden voor zowel leraars als studenten.

  • een componist is vaak ook een uitvoerder, waardoor hij de theorie achter zijn creaties kan toetsen voor een publiek dat nu geen cd-kwaliteit uitvoering verwacht, maar wel een eerlijk verslag van wat de artiest zelf denkt over wat hij toetst binnen de muren van de muziekschool. Artistiek onderzoek in volle actie als het ware.

  • een componist zou eventueel ook plichtwerken kunnen schrijven, maar bij onderstaande componist werkt het koppel ‘plicht en examen’ niet echt inspirerend.

  • misschien is dit de allermooiste boodschap die de componist als kunstenaar kan geven aan de leerlingen van een academie: het is een zoeken, waarin altijd de mogelijkheid van falen schuilt. Maar wat de componist leert met de jaren, is dat het weer opstaan na het falen juist een onlosmakelijk en onvermijdelijk deel vormt van het metier van de kunstenaar. Vallen en moedig opstaan als levensles dus. Een houding tegenover het leven die iedereen wel kan gebruiken, ook buiten de muren van een academie voor muziek, woord, dans en wat nog meer vandaag de dag ....

    Frank Nuyts
    27 november 2018