Deinze werd in de tweede helft van de negentiende eeuw een industrieel centrum met in het bijzonder een uitgebreide zijde- en bretellennijverheid, speelgoedfabrieken, kinderwagensfabrikanten en maalderijen voor bloem en veevoeders. Het grootste deel van deze bedrijvigheid is verdwenen, maar het maalderijbedrijf van bloem in de Tolpoortstraat is nog steeds actief. Het bedrijf werd als ‘NV Molens van Deinze’ terug opgestart in 1892. Dit gebouwencomplex is nog steeds te herkennen in de Tolpoortstraat, met naast de oprit de voormalige directeurswoning daterend van ca. 1900 en gebouwd in de neo-Vlaamse renaissancestijl. Aan de Leie staat een industriegebouw met loskaai dat in de kern teruggaat tot het einde van de 19e eeuw. Het torencomplex behoort tot de belangrijkste hoogbouw van Deinze.

Onze-Lieve-Vrouwekerk te Deinze: dekenale kerk uit de 14e eeuw in Scheldegotiek. Het interieur dateert voor het grootste deel uit de 17e eeuw. De eikenhouten muurbekleding met ingewerkte biechtstoelen, de doopkapel in Lodewijk XV-stijl en het van Peteghemorgel vallen op.

In de kerktoren werd in 1988 een grotetertsbeiaard aangebracht. In Deinze weergalmden vele eeuwen geleden al muzikale klanken vanuit een klokkentoren die in het midden van de 850 meter lange markt stond. Momenteel telt de beiaard 48 klokken met een totaalgewicht van 4.506 kg brons.

Het Albert Saveryspand, waar de stedelijke dienst toerisme is in ondergebracht, staat tegenover de dekenale Onze-Lieve-Vrouwekerk in het centrum van Deinze. De voormalige "teekenschool, weeghuis en bergplaats voor brandspuiten" is een ontwerp van architect August van Assche in manifeste neogotische stijl. De somberheid van de donkere baksteen wordt gebroken door het verticale van de Brugse traveeën. Het spaarzame gebruik van witsteen, i.m. in de kruiskozijnen en spitsboogvensters, verliest wat aan contrast door de vervuiling van de natuursteen.

Aan weerszijden van de weg van Gent naar Kortrijk, in de deelgemeente Astene, liet Dr. Martens in 1932 een polikliniek en een woning optrekken door Henry van de Velde (°1863 - +1957). Die werden gebouwd in de stijl van de "Nieuwe Zakelijkheid" tijdens de zogenaamde tweede Belgische periode van de befaamde architect.

De polikliniek is één van de eerste en enige privéklinieken uit die tijd. Onder een plat dak, afgezet met keramiektegels, telt het gebouw één bouwlaag in een L-vormig grondplan. Het werd als monument beschermd op 5 oktober 1994.

Met de woning 'Villa Landing' aan de overkant van de steenweg, beoogde de architect een contrast tussen de gecementeerde muurvlakken en de aflijnende stroken in baksteen en beton en de overkragende kroonlijst. Het restaurant 'Au Bain Marie' ontvangt je er nu voor culinaire lekkernijen.

In het centrum van Deinze zijn er meerdere oude directeurswoningen van ± 1900 te bewonderen.

Wandel je langs de oude Leiearm in Grammene, dan ontdek je een markante spoorwegbrug, aangelegd in 1855 op de spoorlijn Deinze-Tielt-Adinkerke. Deze brug is één van de weinige overblijvende Vierendeel- bruggen, genoemd naar ingenieur A. Vierendeel (°1852 - +1940). Ze bestaat uit een vakwerk van ijzeren balken, zonder diagonale dwarsverbindingen, die met meer dan 80.000 klinknagels aan mekaar bevestigd zijn.

Vanop de brug heb je een schitterend uitzicht op het Leielandschap en de ligging van het dorp.

Voor meer informatie over de historische gebouwen en (onroerend) erfgoed klik hier.